“Bút pháp Trương Lộ đa dạng, thể hiện cung bậc cảm xúc của ông trong suốt hơn 40 năm gắn bó với nghệ thuật thư pháp, đưa người xem đến triết lý nhân sinh quan, chân thiện mỹ, không chỉ về nghệ thuật, mà còn là đạo đức, lối sống, thật đáng xem, đọc và ngẫm”. Nhà điêu khắc Nguyễn Xuân Tiên - Chủ tịch Hội Mỹ thuật TP.HCM
Thư và họa, hai trường phái khác biệt, nhưng thư họa gia Trương Lộ là người khéo léo hòa nhập hai bộ môn nghệ thuật vào làm một. Họa đối với Trương Lộ, không thể phủ nhận ông là một họa sĩ bậc thầy về thủy mạc, cũng là bậc thầy vận dụng kỹ thuật vẽ thủy mạc theo lối cổ điển để ứng dụng, miêu tả sanh động nhịp sống hiện đại qua các tác phẩm được ông lấy nguồn cảm hứng sáng tác từ các chuyến điền dã khắp miền tổ quốc.
Nói về nghệ thuật hội họa, Trương Lộ khẳng định bộ môn này dễ thể hiện so với thư pháp. Đơn giản bởi với thư pháp, gam màu thực sự tối giản, chỉ với đen - trắng, lại không thể diễn tả hình mà chỉ có thể đi nét, kết hợp cùng bố cục không gian của tấm giấy xuyến, vậy mà phải làm sao cho đẹp, cho đúng chữ cổ nhân dạy, lại mang bố cục chặt chẽ, hợp lý, toát lên sự cân đối, hài hòa trong tổng thể bức thư pháp. Đấy là điều khó, và càng khó hơn khi con chữ thể hiện ra, cũng phải là sự chắt lọc, thông hiểu ngữ nghĩa, khi thể hiện mới đạt được tinh thần, cái hay, cái đẹp ẩn sâu đằng sau nét chữ. “Họa” đã khó, “thư” hẳn khó hơn bội phần.
Cũng là lý do nếu nhìn lại chặng đường hoạt động nghệ thuật của thư họa gia Trương Lộ, ông đã triển lãm rất nhiều tác phẩm hội họa, nhưng riêng với thư pháp, lại rất ít gặp. Mãi sau hơn 40 năm “lâm thiếp, nóng lạnh” (chữ dùng của Trương Lộ) cùng bộ môn nghệ thuật này, gần đây, thư họa gia Trương Lộ đã trình làng một triển lãm cá nhân đầu tiên về thư pháp sáng tác của ông với chủ đề Phật - Đạo - Nho, cũng chính là các tác phẩm thư pháp giới thiệu trong khuôn khổ bài viết này.
Một triển lãm thư pháp cá nhân mang quy mô lớn, với 95 tác phẩm, đưa người xem vào không gian của chữ nghĩa, thư pháp, và đặc biệt là yếu tố “họa” được thể hiện xuyên suốt, từ chủ đề Phật giáo với các trích đoạn từ Kim Cương Kinh, Hoa Nghiêm Kinh, Bát Nhã Tâm Kinh, Mãn Giác Thiền Sư… đến chủ đề Đạo qua các bản văn tự Đạo giáo trên tấm bia “Hà Nam Hào Châu Lão Quân cổ tự bi”, chủ đề Nho với các tác phẩm trích cú từ thi gia Việt như Nguyễn Đình Chiểu, Bảo Định Giang, Bùi Giáng…
Để ra đời những tác phẩm thấy được ở triển lãm Phật - Đạo - Nho, thư họa gia Trương Lộ tâm sự: “Thư pháp sáng tác, gần với hội họa trừu tượng, tôi phải học hiểu nhiều thể loại chữ, mới đủ kỹ thuật, đủ bút pháp để sáng tác. Sáng tác trong thư pháp chính là việc dụng nét, biến nét, biến không gian, bố cục tác phẩm theo cách của mình, nhưng không làm mất đi cái nguyên bản của chữ và nghĩa”.
Tận dụng những hiệu ứng thú vị của nét loang mực trên nền giấy, tạo thành sắc độ đậm - nhạt, cùng bút lực khi mạnh mẽ khi mềm mại, tất cả tung tẩy, bay bổng trong không gian được giới hạn bởi kích thước, khuôn khổ. Những nét chữ “tĩnh”, nhưng thấy ở đó yếu tố “động”, chữ như nhảy múa tưng bừng trên bề mặt giấy, đẹp như một tác phẩm hội họa. Ẩn sau vẻ đẹp bề ngoài của thư pháp sáng tác, còn là ngữ nghĩa, là bài học, là tư duy đạo đức, lời hay ý đẹp truyền đời mà thư họa gia Trương Lộ mong muốn gửi gắm tâm tình, tài nghệ của mình vào từng tác phẩm. Lời hay ý đẹp cổ nhân xưa được đến gần với nhịp sống hiện đại, qua bút pháp sáng tác rất riêng của Trương Lộ - người dành cả đời mình gắn bó với nghệ thuật thư họa truyền thống của người Hoa vùng Chợ Lớn.
Trong thư pháp, đại triện là thể chữ rất khó luyện thành, và đó cũng là thế mạnh nổi bật của thư họa gia Trương Lộ
Kinh Đào (sóng dữ), chữ dùng của Tô Đông Pha xưa, phần nền là chữ cổ Long Phụng Trình Tường (rồng phụng báo điềm lành, tượng trưng hạnh phúc), ý nói sau phong ba bão táp, sẽ lại là bình yên. Một lối lấy thư pháp sáng tác nội dung của Trương Lộ
Theo TC Kiến Trúc & Đời Sống số 180