Tìm dấu xưa nơi cổ thành Bách Tế ở Gongju

Lượt xem: 3162
12/10/2018 0:00 - Thế giới kiến trúc
Tác giả: Kiến trúc & Đời sống - Lam Phong 

Nhìn từ bên kia dòng Geumgang ở tỉnh Gongju của xứ Hàn, núi Gongsan chập trùng ngay trước mặt, nổi trên đó là tòa thành Gongsanseong (Công Sơn thành), như con rồng khổng lồ được tạo nên từ đá núi, làm nhiệm vụ phòng vệ cho vương triều Baekje (Bách Tế) của thời vua Ungjin (475-583). Bên trong thành, dấu tích thời hưng vượng của vương triều Bách Tế với lầu đình, đền các, được phục dựng, đẹp duyên dáng như đã từng một thời ngàn năm xưa.

 
Cổng thành kiên cố này được phục dựng lại từ 1993
 
Gongsanseong (Công Sơn thành) là một trong số ít các tòa thành cổ ở Hàn Quốc được phục dựng gần như nguyên trạng. Công trình này cách Seoul khoảng 3 giờ xe chạy, từng là kinh đô của vương triều Bách Tế, thế nên ngoài tòa thành bằng đá xếp kiên cố, lầu đài trong phạm vi cấm thành đều là những công trình phục vụ vương triều và gia đình hoàng tộc. Đẹp và nổi trội nhất cả ở quy mô lẫn kiểu thức trang trí là tòa lầu Imnyugak (Lâm Lưu Các), các nhà khảo cổ xác định công trình nguyên thủy được xây nên trong giai đoạn những năm 500. 
Imnyugak là nơi diễn ra các nghi thức quan trọng, là nơi tiếp đón khách mời của hoàng gia vào những dịp trọng đại. Công trình được kiến thiết hoàn toàn bằng gỗ, dựa theo cấu trúc của một ngôi nhà truyền thống Hanok ở xứ hàn, với cột trụ, đòn dông, vì kèo được sắp xếp khoa học, hợp lý, tạo thành một kết cấu chịu lực hoàn hảo để chống đỡ phần ngói lợp và trần nhà đồ sộ. Những chi tiết trang trí trần nhà bằng hình họa màu sắc, lối phân ô, hộc, tạo các mảng đối xứng, đem lại cho công trình sự bề thế và hoàn hảo. 
Trong bức tường thành của Gongsanseong với diện tích rộng đến hơn 20 hecta, ngoài bốn cổng chính, tòa thành bao gồm nhiều công trình phụ như nơi vọng cảnh, nơi sinh hoạt, thờ tự… hầu hết đều được phục dựng từ sau 1993. Công trình ấn tượng và đồ sộ nhất ở Gongsanseong là cổng thành hướng tây có tên gọi Geumseoru, với tháp canh và lối vào được phân tầng, tạo cho người diện kiến một cảm giác vững chãi, kiên cố, vừa đáp ứng nhu cầu phòng vệ, vừa biểu đạt sự hùng mạnh, bề thế của một triều vua xưa. 

 
Trần nhà với những hoa văn, họa tiết miêu tả sự cao sang của một tòa lầu đế vương 
 

 

Bức đại tự Imnyugak (Lâm Lưu Các) nói lên công năng của tòa nhà.  Góc mái với các chi tiết được xử lý tinh tế bằng kết cấu và hình họa
 

 

Kiến trúc Gwangbongnu (Quang Phục lầu) nơi vọng cảnh trong Công Sơn thành. Lớp ngói ở phần diềm mái với những chi tiết trang trí đậm nét truyền thống của xứ Hàn
 

Gongsanseong tọa lạc ở một vị trí đắc địa, bao quanh núi với dòng Geumgang uốn lượn dưới chân thành, tạo nên một thủy lộ thuận lợi để dễ tiếp cận và cũng dễ phòng vệ trước những đợt xâm lấn của kẻ thù. Lối chọn vị trí xây thành này là công thức quen gặp của các vương triều xưa.  
Đến Gongju - cái nôi của vương triều Bách Tế xưa - tòa thành Gongsanseong giờ đã trở thành một di sản văn hóa, những kiến trúc hiện hữu, những hiện vật khai quật, cùng vẻ đẹp duyên dáng, trầm mặc của tòa thành chen trong mảng xanh của rừng, tạo thành điểm ngoạn cảnh lý tưởng. Hành trình đi quanh tòa thành đá xếp bề thế với độ dài gần 3km, đủ khiến cho gối chồn, chân mỏi, nhưng bù lại nhờ tọa lạc ở vị trí núi cao, thế nên từ tường thành có thể quan sát được những góc đầy thơ mộng của dòng Geumgang, của thành phố Gongju bình yên, nghe chuyện kể về một thời hưng vượng nơi vương triều Bách Tế - một trong ba vương quốc cổ bên cạnh hai vương triều còn lại là Tân La (Silla) và Cao Câu Ly (Goguryeo).

 

Tòa lầu kiên cố và quy mô nhất ở Gongsanseong là Imnyugak (Lâm Lưu Các), nơi hội họp của nhà vua với quần thần
 
             Kết cấu gỗ phức tạp của vì kèo, đòn dông, đòn tay làm bệ đỡ cho phần nóc mái
 
Một đoạn tường thành làm từ đá xếp nhìn từ cổng phía Nam – Jinnamru
 
Nóc mái với trang trí cánh phượng, một dấu chỉ vương triều, quyền quý trong kiến trúc cổ Hàn Quốc 
 
Kiến trúc bề thế của tường thành Gongsanseong với điểm nhấn là lầu thành phía tây
 
Cổng tây Geumseoru giờ là lối vào chính ở thành Gongsanseong

Theo TC Kiến Trúc & Đời Sống số 149