Ngôn ngữ sắc màu

Lượt xem: 184455
9/3/2022 16:00 - Công nghệ & Tiện nghi
Tác giả: Bài TRẦN VĂN CHÂU ảnh GRAPHICS CLIPPER

Cuối tháng 2.2022, điều gây chú ý cho chúng tôi là trên chuyến bay của hãng hàng không Qatar Airways đưa chúng tôi về lại với Sài Gòn, xung quanh chúng tôi từ màn hình, da bọc ghế cho đến trang phục của các chiêu đãi viên đều được lan tỏa một màu tím. 

 
 
Qatar, một tiểu vương quốc ở Trung Đông trong vùng biển Địa Trung Hải. Ở đây, tương truyền từ hàng ngàn năm trước để tạo ra một mảnh vải có màu tím tuyệt đẹp người ta cần khoảng 250 nghìn con ốc biển nhỏ xíu. Do đó, nó sẽ tốn rất nhiều tiền để người ta có thể mua được tấm vải tím đó để mặc lên người nhằm chứng tỏ cho mọi người thấy sự giàu có của mình. Quần áo màu tím làm từ ốc biển không chỉ mắc, mà còn có giá trị vì cho đến tận thế kỷ thứ 16 người dân thường còn bị cấm không được mặc áo quần với màu tím mà chỉ có các hoàng thân quốc thích mới được phép làm điều đó để khi họ bước ra ngoài là có thể nhận ra họ là ai.
Theo các nghiên cứu quang học, màu sắc mà chúng ta thấy được không phải là màu của vật thể đó mà là do chính bước sóng ngắn rọi ngược vào mắt của chúng ta. Não bộ của chúng ta được cấu tạo từ hơn 400 trăm triệu tế bào và được phân chia thành 3 loại. Khi nhận ánh sáng từ mắt, toàn bộ tế bào sẽ gởi tín hiệu cho chúng ta biết về màu sắc của nó. Vì thế, sự cảm nhận màu sắc của mỗi người cũng khác nhau. Do não bộ của con người được cấu tạo bởi 3 loại tế bào để nhận diện màu sắc trong khi các loài chim lại có đến 4 loại tế bào nên chim nhận ra nhiều màu hơn chúng ta. Trái lại, các loài chó chỉ nhìn được có một màu. 
Vào thế kỷ thứ 18, một số nghiên cứu của các nhà vật lý học đã cho rằng: Có sự trùng hợp giữa âm nhạc và màu sắc. Thậm chí có đến 10% dân số trên thế giới biết cảm thụ nó và áp dụng việc phối hợp giữa màu sắc với các điệu nhạc. Nên có thể nói rằng: “Màu sắc là Âm nhạc không lời” như màu đỏ thể hiện sự mạnh mẽ và được xếp vào cường độ số 4 hoặc vào ngày thứ 2 đầu tuần là màu vàng. 
Qua bài viết của Deborah Mitchell được Nguyễn Lê dịch thì người ta vừa phát hiện ra rằng tiếng ồn màu hồng (Pink noise) là sẽ rất có hữu ích cho người lớn tuổi trong giấc ngủ. Có lẻ mọi người cũng đã từng nghe tiếng ồn màu trắng (White noise) được cho là những âm thanh tương thích tạo ra một hiệu ứng che chắn chúng ta khỏi môi trường xung quanh. Giống như tiếng quạt thổi đủ lớn để chúng ta không phải nghe thấy tiếng đóng cửa hay tiếng chó sủa bên ngoài. Theo thuật ngữ kỹ thuật tiếng ồn màu trắng là một tín hiệu ngẫu nhiên của các âm thanh của các tần số khác nhau có cường độ bằng nhau, tiếng ồn màu trắng giống như ánh sáng trắng chứa tất cả các ánh sáng nhìn thấy được với các cường độ bằng nhau phân cách ánh sáng đó mà ta sẽ có một dãi cầu vồng. Kỹ sư âm thanh Stéphane Pigeon giải thích tiếng ồn trắng: “Hàng trăm nhạc sĩ chơi từng nốt nhạc mà chúng ta có thể nghe cùng một lúc ở cùng một âm lượng”. Còn tiếng ồn màu hồng  là một âm thanh êm dịu, nhẹ nhàng bao gồm các quãng tám (8) sở hữu năng lượng bằng nhau. Với tiếng ồn màu trắng công suất của mỗi tần số là không đổi, nhưng với tiếng ồn màu hồng thì tần số càng cao thì sự khác biệt về công suất của các âm thanh liên quan càng nhỏ, kết quả là âm thanh của lĩnh vực cao hơn sẽ nhẹ nhàng hơn. Về mặt này thì tiếng ồn màu hồng có rất nhiều lợi ích mà đặc biệt là nếu các nhà khoa học có thể đồng bộ hóa tiếng ồn màu hồng với sóng não của người cao tuổi để khi ngủ họ sẽ có được giấc ngủ sâu với chất lượng tốt hơn và nhờ vậy nó sẽ cải thiện trí nhớ cho chúng ta.
Đôi dòng tổng quát trên để cho chúng ta thấy màu sắc là một phạm trù có liên quan mật thiết với nhiều lĩnh vực và nó luôn biến hóa khôn lường. Sức ảnh hưởng của nó rất sâu, đến từng ngõ ngách trong đời sống của chúng ta. 
Trong ý nghĩa trên, nhóm Color&More, bao gồm các thành viên như nhạc sĩ Huy Phương, PGS.TS Nguyên Hạnh Nguyên, KTS. Do Cao Nguyen (hien:), KTS. Nguyễn Chánh Phương, KTS. Trần Quốc Trung, KTS. Trương Quang Minh, KTS. Thông Trần, Nghệ sĩ Andy Cao, DN Trịnh Lai và DN Trần Văn Châu, trong 2 năm qua đã cùng nhau thực hiện các buổi hội thảo với mục đích cống hiến kiến thức, chia sẻ trải nghiệm. Cũng không ngoài mục đích trên, hiện nay nhóm Color&More sẽ cùng với tạp chí Kiến Trúc & Đời Sống đặt lại chủ đề MÀU SẮC với một định hướng lâu dài, sâu rộng để thực hiện cho các mục tiêu sẽ được nêu ra cụ thể sau. Hy vọng và mong ước được các vị tiền bối, các thầy cô, các chuyên gia am tường MÀU SẮC quan tâm và cùng nhau đóng góp một tay với chúng tôi để công việc này sớm được thực hiện. 
 
 
Theo TC Kiến Trúc & Đời Sống số 189

Các tin khác