.jpg)
Có không nhiều các công trình ở Việt Nam vừa đẹp về mặt kiến trúc, được xử lý chiếu sáng tự nhiên tốt và tạo được xúc cảm khi lên đèn
Người thiết kế phải tự vẽ mẫu máng đèn cho công trình: đa số là các hộp gỗ với miếng nhựa trắng sữa hoặc kính mài mờ che bên dưới bóng đèn. Để “phong phú” kiểu dáng máng hình hộp, người thiết kế lúc đặt vuông góc lúc xoay 45 độ thành hình thoi, cần đèn lớn thì tổ hợp nhiều hình vuông hoặc chữ nhật lại với nhau. Lúc đó chưa xuất hiện các loại đèn rọi - spotlight - như bây giờ.
Hiện nay các nhà thiết kế không còn phải tự chế mẫu đèn cho công trình và cũng không bỏ mặc việc bố trí đèn cho khâu thiết kế điện nữa, nhưng hầu như các chủ đầu tư và nhà thiết kế vẫn chưa quan tâm đến “giải pháp chiếu sáng”. Các chủ đầu tư vẫn không chú trọng đến yếu tố trang trí trong chiếu sáng, mà thường chỉ yêu cầu sao cho đủ sáng. Họ để tâm rất nhiều đến những kiểu dáng máng đèn mà không để ý đến loại đèn bên trong. Thông thường, khi quyết định mua đèn, chủ đầu tư thường chọn kiểu dáng và thương hiệu phổ biến trước, sau đó đến yếu tố đắt rẻ… Gần đây có thêm tiêu chuẩn thời thượng: tiết kiệm điện. Không ai quan tâm đến các vấn đề có tầm quan trọng hơn như: chất lượng của ánh sáng, tính trang trí và tính hợp lý của chiếu sáng… Ngay cả đến những người thiết kế cũng không phải là ngoại lệ!
Đa số các công trình ở Việt Nam có thể đẹp về mặt kiến trúc, được xử lý chiếu sáng tự nhiên tốt nhưng rất kém về xúc cảm khi lên đèn. Các công trình công cộng thì được đầu tư về ánh sáng cực kém, toàn bộ cứ lắp đặt đèn ống huỳnh quang (người ta hay gọi sai là đèn nê ông) và gân đây là các máng đèn tròn sử dụng bóng compact tiết kiệm điện ở khắp mọi nơi. Các cửa hàng thương mại sử dụng sai loại đèn chiếu sáng là bình thường. Trên trần các cửa hàng quần áo thời trang gắn đầy các bóng compact tiết kiệm điện cho một hiệu quả ánh sáng “âm u” và làm màu sắc vải vóc không còn tươi đẹp nữa! Cửa hàng đồ chơi ngoại nhập đắt tiền cũng thiếu sinh khí, không chút hấp dẫn. Nhà hàng ăn thì chiếu sáng lung tung, các loại đèn kiểu cọ tự chế bố trí không ăn nhập vào đâu trong khi mặt bàn ăn thiếu ánh sáng không nhìn rõ món ăn… Khách sạn nhiều sao thì quảng bá rầm rộ rằng từ khi chuyển sang sử dụng đèn “tiết kiệm điện” đã giảm được không biết bao nhiêu tiền điện (chắc họ muốn lấy điểm “xanh”). Nhìn vào tiền sảnh khách sạn thấy màu sắc trang trí nội thất trở thành xấu xí, ảm đạm. Đa số chủ đầu tư chưa hiểu rằng không phải đèn nào cũng cho hiệu quả ánh sáng giống nhau. Đầu tư ánh sáng kém dẫn đến cửa hàng không hấp dẫn, và tất nhiên hậu quả là doanh số kém.
Việt Nam có rất ít các nhà thiết kế chiếu sáng chuyên nghiệp được đào tạo bài bản. Những người thiết kế kiến trúc và nội thất thường kiêm nhiệm luôn thiết kế chiếu sáng. Các công ty cung cấp đèn trang trí cũng không đa dạng và gần như không chú trọng đến “chất lượng” chiếu sáng. Họ chỉ chú trọng đến kiểu dáng máng đèn và thương hiệu. Thế nên việc lựa chọn đèn phù hợp vẫn là vấn đề nan giải với các chủ đầu tư.
Hiện nay các nhà thiết kế không còn phải tự chế mẫu đèn cho công trình và cũng không bỏ mặc việc bố trí đèn cho khâu thiết kế điện nữa, tuy nhiên “giải pháp chiếu sáng” vẫn rất cần đến bàn tay nhà chuyên môn
Theo TC Kiến Trúc & Đời Sống, số 106