1. Sân vận động Al Bayt - Chiếc lều du mục truyền thống
Sân Al Bayt cách thủ đô Doha 35km và được hoàn thành ngay trước thời điểm World Cup 2022 khởi tranh. Sân vận động này có sức chứa trên 60.000 chỗ ngồi cùng nhiều tiện ích hoàn hảo, được lựa chọn để tổ chức trận đấu khai mạc giữa chủ nhà Qatar và Ecuador cùng 9 trận đấu khác từ vòng bảng đến bán kết.
Ngoài khối dáng ấn tượng, sân Al Bayt đã sử dụng màng sợi thủy tinh dệt bằng poly tetra flour ethylene (PTFE) ở mái và các bức tường ngoài góp phần điều hòa khí hậu một cách tự nhiên. Mái che linh hoạt có thể đóng, mở tùy ý, hỗ trợ lấy sáng, lấy gió hoặc chắn nắng, che mưa theo nhu cầu.
Sau giải đấu, sân vận động dự kiến sẽ được dỡ bỏ để hỗ trợ cơ sở hạ tầng thể thao cho nước khác.
- Sức chứa: 60.000 người
- Vị trí: thành phố Al Khor, cách thủ đô Doha 35km
- Thiết kế, thi công: Dar Al-Handasah Studio
2. Sân vận động Lusail - “Chiếc bát vàng” đẳng cấp
Đây là nơi diễn ra trận chung kết World Cup 2022 giữa đội tuyển Pháp và Argentina. Công trình này đã được hoàn thành bởi hai công ty Foster+Partners và Populous sau hơn 4 năm xây dựng.
Lấy cảm hứng từ sự giao thoa ánh sáng và bóng tối của đèn lồng, kết hợp cùng họa tiết trang trí của văn hóa Hồi giáo, sân vận động “ẩn nấp” sau chiếc vỏ hình chiếc bát bằng vàng ngay lập tức trở thành điểm nhấn nổi bật cho thị trấn mới nổi.
Điểm độc đáo khác trong thiết kế kiến trúc sân Lusail là vòng nén bên ngoài kết nối vòng căng trung tâm thông qua hệ thống cáp. Nhờ vậy, sức chứa của sân vận động lên đến 80.000 người với mái che bằng lưới cáp hình bánh xe rộng nhưng không cần cột hỗ trợ.
- Sức chứa: 80.000 người
- Vị trí: thành phố Lusail
- Thiết kế, thi công: công ty Foster+Partners và Populous
3. Sân vận động Ahmad Bin Ali - Địa điểm đánh dấu lối ra hoặc quay lại sa mạc ở Doha
Được xây dựng ngay rìa sa mạc với thiết kế mặt tiền phát sáng và mô phỏng cách trang trí mặt tiền truyền thống Naqsh, Qatar. Mỗi hoa văn kim loại đều bắt nguồn từ di sản của nước này và chúng ta có thể tìm thấy chúng ở nhà của người thợ thủ công hay thương nhân trên khắp Doha.
Bên trong, sân vận động được làm mát bằng “không khí mở” từ các bên và mỗi chỗ ngồi được làm mát từ trên xuống hoặc từ dưới lên. Hệ thống mái che cũng được thiết kế rất công phu, đảm bảo nhiệt độ trong sân luôn dao động ở mức ổn định.
- Sức chứa: 40.000 người
- Vị trí: Al Rayyan, rìa phía tây của khu vực đô thị Doha
- Thiết kế, thi công: Pattern Design Studio và công ty Ramboll
4. Sân vận động Al Janoub - Chiếc thuyền đánh cá màu trắng khổng lồ
Lấy cảm hứng từ cánh buồm thuyền gỗ Dhow vốn được người dân Qatar sử dụng để đi biển, công ty AECOM và Zaha Hadid Architects đã cùng tạo nên một sân vận động ấn tượng và hoành tráng. Với hệ thống mái che tự động, cầu thủ và vận động viên được “bảo vệ” bất kể thời tiết khắc nghiệt như thế nào.
Cũng vì thế, sau World Cup 2022, sân vận động này trở thành sân đấu lâu dài của đội bóng Al Wakrah Sports Club.
- Sức chứa: 20.000 người
- Vị trí: thành phố Al Wakrah, cách Doha khoảng 16km về phía nam
- Thiết kế, thi công: AECOM và Zaha Hadid Architects
5. Sân vận động Al Thumama - Chiếc nón Gahfiya của người đàn ông Hồi giáo
Được KTS Ibrahim M. Jaidah lấy cảm hứng từ hình ảnh chiếc nón truyền thống Gahfiya của người đàn ông Hồi giáo. Theo đó, sân vận động là một hình tròn cỡ lớn có mái che. Kiến trúc sư trưởng cho biết: “Như cách Gahfiya che nắng bảo vệ đầu, sân Al Thumama cũng được thiết kế để che mát cho cầu thủ và người hâm mộ”.
Đặc biệt, thông qua hình ảnh mang tính biểu tượng, sân Al Thumama đã lan tỏa sự tự hào bản sắc văn hóa truyền thống của đơn vị thiết kế, thi công, của chủ nhà Qatar.
- Sức chứa: 40.000 người
- Vị trí: phía nam Doha
- Thiết kế, thi công: Ibrahim M. Jaidah
6. Sân vận động Education City - Viên kim cương trên sa mạc
Lấy cảm hứng từ kiến trúc Ả Rập, mặt tiền sân vận động là mô hình tam giác xếp nếp thiết kế chệch hướng ánh nắng mặt trời gay gắt. Chúng còn thay đổi màu sắc theo chuyển động của mặt trời trông giống như viên kim cương. Hơn thế, sân Education City còn sử dụng tới 29% vật liệu tái chế, đèn LED thể thao, vật liệu độc tính thấp. Ước tính, 85% nguồn gốc vật liệu là từ địa phương.
Sau World Cup, sân vận động sẽ dỡ bỏ ghế ngồi tầng trên để chuyển đổi thành lớp học, không gian tổ chức sự kiện dành cho các trường đại học xung quanh và cộng đồng địa phương.
- Sức chứa: 45.350 người
- Vị trí: phía tây Doha, trong khu đại học Education City
- Thiết kế, thi công: Fenwick - Iribarren Architects và Pattern Design
7. Sân vận động Quốc tế Khalifa - Cuộc “lột xác” ngoạn mục chuẩn bị cho giải đấu đắt giá nhất hành tinh
Sân Quốc tế Khalifa khánh thành vào năm 1976 và được đầu tư phát triển thêm vào năm 2017 để phục vụ cho quá trình đăng cai World Cup 2022. Công ty Dar - Al - Handasah đã thay đổi một số hạng mục ở mặt tiền như bổ sung mái che trên hệ mái vòm kép theo thiết kế cũ, bố trí hệ thống chiếu đèn kỹ thuật số hiện đại để tạo hiệu ứng đẹp mắt vào ban đêm.
Bên trong, sức chứa tăng thêm 12.000 người để đảm bảo tiêu chuẩ n sức chứa 40.000 mà FIFA quy định. Hệ thống làm mát và kiểm soát không khí cũng được tích hợp để đảm bảo điều kiện tốt nhất cho cầu thủ, người hâm mộ.
- Sức chứa: 40.000 người
- Vị trí: cách trung tâm thành phố Doha 10km và là một phần của khu vực Aspire
- Thiết kế, thi công: công ty Dar - Al - Handasah
8. Sân vận động 974 - Những chiếc container sắc màu
974 là số lượng container được sử dụng để hoàn thành sân vận động sắc màu cũng đồng thời là mã quay số quốc tế của Qatar nên cái tên trở nên vô cùng ý nghĩa.
Đặc biệt, sân vận động 974 còn khẳng định xu hướng thiết kế bền vững của mình: sân 974 sẽ được tháo dỡ và tái sử dụng 100% sau giải đấu, không sử dụng hệ thống làm mát nhân tạo mà dựa vào hình dáng sân vận động và khoảng cách giữa các ghế để lưu thông không khí, làm mát tự nhiên.
- Sức chứa: 40.000 người
- Vị trí: Ras Abu Aboud
- Thiết kế, thi công: Fenwick Iribarren Architects, các kỹ sư kết cấu Schlaich Bergermann Partner và cố vấn kỹ thuật Hilson Moran.
Theo Kiến Trúc & Đời Sống số 202