Hella Jongerious - Thiết kế mang đậm bản sắc cá nhân

Hella Jongerious là một trong những nhà thiết kế Bắc Âu nổi tiếng nhất. Các thiết kế của bà luôn mang một hồn sống tự do, khác biệt với cá tính độc đáo nhờ sự kết hợp giữa công nghệ và kỹ nghệ thủ công, giữa truyền thống và hiện đại.

 

Hella Jongerius sinh ra và lớn lên ở Hà Lan. Sau khi tốt nghiệp trung học, bà tham gia một khóa học mộc ở trường cao đẳng kỹ thuật địa phương và dần nuôi dưỡng niềm đam mê trở thành một nhà thiết kế. Hella Jongerios đạt được tấm bằng tốt nghiệp chuyên ngành tạo dáng công nghiệp của Học viện Thiết kế Eindhoven danh tiếng không lâu sau đó. Và ngay lập tức bà thành lập studio sáng tạo của riêng mình. Các thiết kế đong đầy xúc cảm của Jongerious biến bà trở thành một kẻ mộng mơ khác biệt giữa hằng hà sa số những nhà thiết kế công nghiệp khác. Sản phẩm mang màu sắc nghệ thuật của bà nhanh chóng thu hút được sự chú ý của giới chuyên môn, từ đó dẫn đến những mối quan hệ hợp tác với các thương hiệu lớn như IKEA, Vitra, Danskina, Maharam và hãng hàng không KLM.
Với những nhà thiết kế khác, cảm hứng sáng tác có thể bắt nguồn từ thiên nhiên, lịch sử, gia đình, nhưng với Hella Jongerious nguồn cơn sáng tạo của bà lại bình dị không tưởng, ví dụ chiếc tủ trưng bày chén đĩa của một người quen chẳng hạn. Jongerious theo đuổi triết lý sáng tạo đặc biệt, tập trung khai thác mối quan hệ giữa con người và vật thể và điều gì kiến tạo nên sợi dây kết nối đó. “Tôi thường tìm manh mối trong tủ chén đĩa của những người bạn xem có gì trong đó. Rồi tôi tự hỏi xem điều gì khiến chiếc ly này tốt hơn những chiếc khác? Người ta sử dụng nó ra sao? Họ đã có nó bao lâu rồi, và tại sao?”...
Những câu trả lời giúp Jongerious khám phá ra được sự liên kết cảm xúc khi một con người ngắm nhìn và sử dụng đồ vật của họ, bà sử dụng những gam màu tươi sáng, những khối hình điêu khắc mềm mại để kích hoạt xúc cảm thân thương nơi con người. “Đó là cách theo đuổi sự bền vững của tôi”, bà giải thích. “Nếu ta thiết kế kế được những sản phẩm mang ý nghĩa thực sự với người sử dụng, chúng thường sẽ tồn tại lâu hơn vì mọi người muốn giữ gìn chăm sóc chúng”.

 

Ghế sofa Polder là sản phẩm mang cá tính sáng tạo tự do của Hella Jongerious với những khối màu rực rỡ cùng những chi tiết điểm trang có phần ngẫu hứng. Ảnh: Vitra

 

 

Bàn làm việc Sphere độc đáo với một bán cầu kính di chuyển ở góc bàn tạo thành không gian riêng tư đặc sắc. Ảnh: Vitra

 

Các thiết kế của Hella đem đến một ấn tượng thẩm mỹ thi vị, với sự kết hợp của màu sắc rạng rỡ, bề mặt hoàn thiện đa dạng, cách ứng dụng kỹ nghệ thủ công truyền thống theo lối sáng tạo. Nhìn vào chúng, ai cũng có thể cảm nhận được sự tươi mới và cái hồn phóng khoáng, nhạy cảm của người nghệ sĩ. Hella Jongerious tạo dấu ấn ban đầu với người sử dụng bằng cách trang trí bắt mắt, theo sau đó là khơi mở trí tò mò, khuyến khích họ trải nghiệm xúc giác qua những đụng chạm của đôi bàn tay. Dù cho đó là những vật phẩm sản xuất hàng loạt của IKEA hay những món đồ thủ công sản xuất với số lượng hạn chế, thì những xúc cảm nguyên bản mà Hella Jongerious mang tới vẫn thật vẹn tròn. Bà cố gắng truyền tải một cách chân thực nhất “dấu ấn đôi bàn tay người thiết kế” trên sản phẩm với vẻ đẹp tự nhiên, bất toàn và có phần khoáng đạt như đồ thủ công thực thụ.
Hella Jongerious tạo ra bộ sản phẩm đồ dùng bàn ăn cho hãng Royal Tichelaar Makkum bằng cách nung sứ trong lò mang nhiệt độ cao bất thường để cho ra những vệt hằn bé nhỏ, biến mỗi cái trong số chúng trở thành đồ độc nhất. Đây cũng là cách Hella tỏ lòng tri ân đến kỹ nghệ truyền thống, gợi nhớ về những vật phẩm cổ điển được làm hoàn toàn thủ công. Một ví dụ khác là loại vải mang cấu trúc vắt chéo sợi phức tạp mà bà thực hiện cho hãng Maharam trải dài đến 3m, để khi cắt ra, mỗi chiếc ghế bọc vải lại được mang trên mình một tổ hợp hoa văn khác biệt. Khi thực hiện thiết kế cho Vitra, bà cũng phải tìm cách biến mỗi sản phẩm trong chuỗi trở thành độc nhất. Mỗi chiếc sofa Polder của bà được kết hợp nhiều loại vải với nhau, với phần bọc đệm mang hoa văn đa dạng, chỉ may nổi và nút không đồng bộ. Dù được sản xuất dưới dây chuyền kỹ thuật đỉnh cao của Vitra, nhưng mỗi chiếc ghế lại mang cảm giác thân thương, đáng mến hệt như chiếc sofa cũ quen thuộc trong nhà.
Hiện nay, Hella Jongerious vẫn đang mải miết thử nghiệm với những đường hướng mới để làm nên những thiết kế sống động trong tinh thần, để mỗi sản phẩm được tạo ra lại thấm đẫm một câu chuyện cá nhân khác biệt. Và hành trình “cá nhân hóa” ấy để lại những ấn tượng thật khó quên, chúng ta hãy cùng đón chờ sự trở lại bùng nổ của nhà thiết kế Hà Lan này trong tương lai nhé.

 

 

 

 

 

Bộ sản phẩm gạch ốp tường Diarama đánh dấu sự cộng tác giữa Hella Jongerious và hãng Mutina. Cách đi màu sáng tạo của Hella đã đem đến những xúc cảm khác biệt, biến đổi những mặt tường khô khan trở thành những bức tranh ấn tượng. Ảnh: Mutina

 

 

 

Ghế tựa East River là một sản phẩm Hella Jongerious sáng tạo cho hãng Vitra. Chiếc ghế bành gây ấn tượng thu hút với đường viền ôm mềm mại cùng cách kết hợp những mảng màu đậm-nhạt tươi sáng. Ảnh: Vitra

 

Thảm September thực hiện cho hãng Kvadrat. Ảnh: Kvadrat

 

Thảm Silhouettes thực hiện cho hãng Kvadrat

 

 

 

  

Hình ảnh trong buổi triển lãm “Breathing Colour” do Hella Jongerious thực hiện ở Bảo tàng Thiết kế London phản ánh 15 năm nghiên cứu chuyên biệt về màu sắc của bà. Ảnh: Dezeen

 

Theo TC Kiến Trúc & Đời Sống số 154