Nhà theo người hay người theo nhà?

11/4/2019 - Tư vấn phong thủy
Tác giả: Bài KTS Hà Anh Tuấn ảnh Khánh Phương

Năm nay chồng tôi được tuổi xây nhà, có đi coi thầy để bố trí phong thủy. Nhưng có vài sắp xếp, gia đình thấy bất hợp lý (như phòng của các con hay vị trí đặt bếp) nhưng chồng tôi nói rằng mình nên theo. Tôi cho rằng dù có xem phong thủy đến đâu thì vẫn phải có ngôi nhà thoải mái hợp ý của mình. Xin hỏi quý báo, mức độ tin vào phong thủy nên tới đâu, và về cơ bản thì gia chủ phải tuân theo những gì, có thể không theo phong thủy những khu vực nào trong nhà? Phạm Ngọc Anh Thư, Phan Thiết, Bình Thuận.

 

 

 
Môi trường thiên nhiên và nhân tạo luôn không thể tách rời trong kiến trúc xưa và nay, cũng là triết lý cơ bản của ngôi nhà hài hòa phong thủy
 
 
Cần khẳng định rằng: những ngôi nhà có “coi thầy” để sắp xếp về phong thủy mà bố trí bất tiện, tốn kém... thì có lẽ mới dừng lại ở việc xếp đặt vật phẩm phong thủy, nhuốm màu mê tín. Khi nhà chuyên môn đủ hiểu biết và có bản lĩnh nghề nghiệp thì việc thiết kế hợp phong thủy một cách khoa học chính là quan điểm thiết kế kiến trúc bền vững, tiết kiệm năng lượng, giảm xâm hại môi trường… hiện nay đang là xu thế tất yếu trên thế giới. 
Vấn đề “theo phong thủy” đến mức nào liên quan đến cả 2 chiều: sự hiểu biết của gia chủ và tính hợp lý trong các chỉ định phong thủy. Ở nhiều nước tiên tiến có ảnh hưởng văn hóa Đông phương khi xây nhà như Singapore, Hongkong… đa số công trình lớn nhỏ đều có sự tham gia của chuyên viên phong thủy ở mọi công đoạn tư vấn - thiết kế - xây dựng. Nhưng chủ đầu tư và kiến trúc sư chủ trì luôn là những người “xâu chuỗi” cuối cùng toàn bộ các dữ liệu để cho ra công trình dung hòa tối đa các nhu cầu mà không xung đột lợi ích các bên. Nói cách khác, chỉ định phong thủy cần hiểu như một dạng nhiệm vụ thiết kế, làm sao để đáp ứng chủ động, chứ không phải là lệ thuộc bị động.
Vì vậy, để “phải tuân theo những gì, có thể không theo phong thủy những khu vực nào trong nhà” thì cần tiến trình làm việc đúng đắn, khoa học. Trước tiên là thu thập dữ liệu ban đầu, chọn đất, chọn hướng nhà sao cho hợp khí hậu và mệnh trạch gia chủ, sau đó đến bố cục không gian và bài trí nội thất. Vấn đề mệnh trạch trong phong thủy luôn thay đổi tùy theo chu kỳ sinh học và biến thiên thời gian. Do vậy không có cuộc đất, ngôi nhà nào hoàn hảo hoặc tồi tệ hoàn toàn về phong thủy, mà chỉ có những hạn chế hoặc lợi điểm nhất thời, và ngôi nhà có thể “xấu” với người này nhưng lại hợp với người khác. Một bản “chỉ định phong thủy” sai lệch có thể chỉ tính theo tuổi gia chủ (người cha, người chồng) mà “bỏ rơi” hoàn toàn các thành viên còn lại. Về khoa học và văn hóa thì tính toán sắp xếp theo mệnh trạch của người cha, người chồng sẽ chủ yếu về cửa chính, vị trí và hướng bếp, vị trí và hướng bàn thờ, người chồng, còn các không gian cho thành viên khác trong gia đình thì được linh hoạt chọn lựa cũng như điều chỉnh, khắc phục sao cho phù hợp.
 
 
 
Các điểm nhấn cho nội thất không nhất thiết phải theo hình mẫu nào tốn kém cầu kỳ, và phải luôn gắn liền với cá tính và sở thích của gia chủ, tránh áp đặt khiên cưỡng
 
 
Thực tế không có mẫu thiết kế nhà theo phong thủy nào áp dụng đại trà được, vì chỉ mang tính “hướng dẫn sử dụng” cơ bản, còn mỗi nhà phải tùy thuộc các điều kiện và nhu cầu cụ thể, người thiết kế sẽ cân đối để sắp xếp. Ví dụ như về bếp, nếu theo phong thủy thì chỉ cần biết có mấy vị trí có thể đặt bếp, và mấy hướng phù hợp có thể xoay bếp, còn lại hình thù, cách thức, kiểu dáng, chất liệu bếp làm sao cho thuận tiện thoải mái và đúng ý người sử dụng thì phải làm việc với kiến trúc sư, nhà thiết kế nội thất, chuyên gia cung cấp sản phẩm bếp... mới rõ và đúng được.
Vì thái độ sống và ứng xử với môi trường khá đa dạng, không có áp đặt mà chỉ nên thỏa thuận để tìm kiếm sự phù hợp, đồng thời tùy thuộc vào nền tảng văn hóa, yếu tố kinh tế của mỗi gia đình và tính thời điểm. Không thể áp đặt kiểu “bài trí theo phong thủy” của một biệt thự xa hoa cho ông A. ở thế kỷ 20 sang căn nhà phố giản dị của bà B. ở thế kỷ 21 được. Câu hỏi “nhà theo người hay người theo nhà” sẽ có câu trả lời tùy thuộc vào nhà và người cụ thể, nhưng cần đáp ứng tốt các tiêu chí sau:
- Nên làm nhà có không gian liên hoàn, năng động, tránh chia phòng quá tách biệt nhất là với nhà hay có nhiều hoạt động giao tiếp và trẻ em nhỏ (khi con cái lớn lên sẽ thay đổi nhu cầu, phá vỡ các ngăn chia cứng). Đây cũng là tính liên kết khí trong phong thủy mà ngôi nhà truyền thống của cha ông ta là ví dụ sinh động.
- Quan tâm đến những không gian đệm chuyển tiếp khí để vừa giảm được các va chạm trực tiếp với môi trường bên ngoài, vừa tăng thêm khả năng sử dụng linh hoạt. Ví dụ như thay vì bố trí một bàn ăn trong nhà có thể sẽ khá chật, có thể làm một quầy bar giữa bếp và phòng khách giúp giảm diện tích choán chỗ đồng thời tiện sử dụng hàng ngày. Thay vì làm ban công mà ít khi nào bước ra, có thể tạo một khoảng trồng cây xanh có lam bên ngoài để giảm nắng gắt (tùy hướng nhà). 
- Cần tạo điểm nhấn nổi bật khí, bằng nhiều cách như chọn loại trang trí hợp với cá tính riêng, chọn vị trí trọng tâm về sinh hoạt sao cho ghi đậm dấn ấn cá nhân của gia chủ, hơn là “thấy người ta làm thì mình làm theo” vô căn cứ. Ví dụ một loại cây gia chủ thích, vài bức tranh thể hiện cá tính riêng đặt trong khoảng giếng trời… sẽ giúp ngôi nhà dù nhỏ hay kinh phí ít vẫn có cá tính riêng. 
Dĩ nhiên, những gợi ý trên đây của chúng tôi chỉ mang tính tham khảo và định hướng, còn giải pháp cụ thể thì gia chủ cần gặp gỡ trực tiếp các nhà chuyên môn để được tư vấn - thiết kế - xây dựng theo đúng bài bản, tránh các lãng phí phát sinh không cần thiết và có được ngôi nhà như ý. 
 
 
 
 
Một không gian sống nhẹ nhàng, giản dị với các chất liệu dễ tìm, tiết kiệm hoàn toàn có thể đem lại sinh khí cho gia chủ nếu biết xử lý khéo léo, đúng mực
 
 
Theo TC Kiến Trúc & Đời Sống số 128

Các tin khác