Chọn đồ trang trí, lưu ý hài hòa

12/11/2018 - Tư vấn phong thủy

Gia đình tôi đang phân vân khi chuyển từ nhà phố lên căn hộ mới. Do diện tích không rộng nên dự định bỏ bớt đồ đạc, tuy nhiên cha mẹ tôi bắt buộc phải mang theo nhiều món được gọi là “đồ trang trí phong thủy” trong đó có nhiều thứ rườm rà, nặng nề và không hợp với nội thất. Xin hỏi quý báo vai trò và tác dụng của đồ trang trí phong thủy như thế nào, và có nguyên tắc sắp xếp sao cho phù hợp mà không phải phụ thuộc vào những món đồ mang tính “trấn yểm” không. Trần Bảo Thanh, phường Tân Phong, quận 7, TP. Hồ Chí Minh

 

 

 

Trang trí nhà cửa luôn là câu chuyện chưa bao giờ cũ, chứa đựng nhiều mong mỏi từ thẩm mỹ tươi đẹp đến kinh phí hợp lý, không bị chê là sến súa mà lại hợp phong thủy để gia đạo bình yên... Tất cả những điều đó khiến việc mua sắm đồ đạc, chọn kiểu trang trí luôn là đề tài sôi nổi, tranh luận gay gắt và chứa đựng nhiều quan điểm có khi trái ngược nhau. 
Khi xét theo tiêu chí phong thủy, trang trí nhà cửa nằm trong nhóm ứng xử văn hóa cho không gian sống thuận theo triết lý âm dương, hài hòa mệnh chủ và hợp phong tục tập quán địa phương, vùng miền, thời điểm cụ thể. Các nguyên tắc phong thủy xưa nay đều khẳng định tiêu chí Tam Hợp trong trang trí nhà cửa, đó là các ứng xử hợp lẽ quy luật tạo hóa, hợp các quy tắc kiến trúc – nội thất, và hợp lòng người nơi cư ngụ. 
 
Vật trang trí kích hoạt sinh khí
Việc sử dụng các vật dụng có chức năng kích hoạt sinh khí trong nhà luôn được các chuyên gia phong thủy lưu tâm, gọi chung là vật khí phong thủy, chủ yếu hai nhóm chính là vật treo và vật chưng. Nhóm các vật dụng treo có thể kể đến như chuông gió, đèn lồng, hồ lô, tranh ảnh, câu đối… giữ vai trò tạo cảm giác an lành về môi trường sống. Nhóm các vật chưng (đặt, để, xếp, bày, trấn...) như bể cá, tượng đá, bình gốm, các linh vật phong thủy… chủ yếu tính toán theo phương vị và cấu trúc mặt bằng để hạn chế mặt xấu, tăng cường mặt tốt cho nhà thông qua các suy luận về âm dương, ngũ hành và tính biểu tượng của vật dụng. 
Việc sử dụng các vật treo thuộc về biện pháp Gia Tăng Khí, kích hoạt sự vui tươi và sống động, giảm sự nhàm chán và tĩnh lặng quá mức. Cụ thể là tại cửa đi chính, cửa bếp, cửa hậu, phòng làm việc có thể treo phong linh (ống kim loại xâu thành chùm) hoặc sáo trúc phát ra tiếng vui tai vừa kiểm soát người ra vào vừa tạo nét sinh động cho nội thất. Về cơ bản chuông gió là vật hỗ trợ kích hoạt âm thanh để bổ sung phần cảm nhận về thính giác cho không gian sống (ngoài các giác quan khác như thị giác, xúc giác…). Thực chất vận khí của nhà phụ thuộc vào nhiều các vấn đề cơ bản khác như phương hướng, vật liệu, thiết kế nội thất… chứ không thể chỉ nhờ mấy xâu tiền hay chùm phong linh treo trên đầu cửa mà giải quyết được. 
Còn các vật chưng, trong đó có khá nhiều linh vật chỉ có trong truyền thuyết được kể lại bằng truyền tụng như tỳ hưu, thiềm thừ (cóc tài lộc), rồng, phượng… hiện được nhiều nơi kinh doanh quảng bá là có tác dụng cầu phúc, trấn trạch, thu hút tài lộc. Nhưng thực hư hiệu quả thế nào thì vẫn chủ yếu là qua lời đồn đại. Mặt khác, cấu trúc không gian và công năng nhà ở hiện đại đã khác biệt nhiều so với nhà truyền thống, dinh phủ thời xưa, và điều kiện không gian ngôi nhà xứ Việt ngày nay cũng không có gì tương đồng với kiểu nhà cổ tại các quốc gia đồng văn (Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc). Do đó không nên tôn sùng tác dụng của các vật dụng trang trí phong thủy, linh vật ngoại lai mà nên nhìn nhận chúng như là một trong rất nhiều cách thức, biện pháp sắp xếp đồ nội thất có kết hợp trấn an tâm lý, và tùy thuộc chân tâm của người dùng, tránh áp đặt, nhất là trong điều kiện căn hộ chung cư diện tích không dư dả, không gian nội thất hiện đại không phù hợp với các linh vật cầu kỳ, nặng nề. 
 
 
 
  
 
Vật trang trí cổ xưa trong kiểu nhà hiện đại, hoặc linh vật, cây cảnh mang ý nghĩa trấn trạch kiểu Trung Quốc, Singapore chưa chắc đã phù hợp với điều kiện – văn hóa Việt Nam, cần cân nhắc kỹ trước khi sử dụng
 
 
Dùng đúng cách, giảm tốn kém
Có thể vận dụng yếu tố tương sinh tương khắc ngũ hành theo hai cách để chọn lựa và đặt để vật dụng phong thủy. Cách thứ nhất là theo tính chất của vật. Các loại sáo trúc, chuông gió bằng gỗ, giỏ mây tre, hồ lô bằng vỏ quả bầu khô… thuộc hành Mộc thì nên bố trí tại các góc Đông và Đông Nam của nhà (cũng thuộc Mộc), hoặc tại hướng Nam (để Mộc sinh Hỏa). Các chuông gió, đèn chùm, xâu tiền, tượng đồng… bằng kim loại, thuộc hành Kim sẽ thích hợp ở hướng Tây, Tây Bắc và chính Bắc (Kim sinh Thủy). Còn các hướng Tây Nam, Đông Bắc và vùng trung tâm vốn thuộc hành Thổ thì nên sử dụng đồ trang trí bằng gốm, đá phong thủy, hoặc các loại vật dụng có hình vuông, màu vàng… là phù hợp. 
Cách thứ hai là chọn vật tùy theo không gian chứa vật. Cụ thể như phòng khách thuộc Thổ, thì nên dùng đá phong thủy theo các hành Thổ và Kim (màu vàng, trắng, khối vuông, tròn), kết hợp cùng đèn chùm có dạng tam giác (Hỏa sinh Thổ) là ổn. Còn phòng ngủ, phòng ăn mang tính tiếp nạp, nuôi dưỡng, thuộc hành Mộc thì không hợp bố trí đồ bằng kim loại sắc nhọn (Kim khắc Mộc) mà chỉ nên chọn sáo trúc, đèn lồng bằng vải, mây tre để bình hòa với Mộc, phù hợp hơn. Những không gian mang tính giao tiếp trong ngoài, là nơi đầu mối giao thông thì có thể bố trí tượng đá, bình gốm, cây cảnh có tính chất vững chãi, bền chắc, giúp định hướng rõ ràng vị trí và lối đi lại. 
Nên lưu ý không phải cứ vật dụng đắt tiền, cầu kỳ hay hoành tráng là có khả năng tăng cường khí vận hay đem lại may mắn nhiều hơn. Do Việt Nam ta nằm trong khu vực có sự giao lưu, dung nạp nhiều dòng chảy văn hóa khác nhau nên tồn tại rất nhiều quan niệm trái ngược khi sử dụng vật phẩm trang trí phong thủy. Ví dụ, lò sưởi là chi tiết vừa sử dụng vừa trang trí kiểu tây phương du nhập từ các xứ lạnh vào Việt Nam, nhiều nhà còn đặt tượng Phúc - Lộc - Thọ, thần tài, cóc ngậm tiền… mang ý nghĩa cầu lành, tránh dữ lên trên lò sưởi, trong khi bên dưới vẫn có thể làm các hộc để vật dụng như sách vở, đồ kỷ niệm… Tuy vậy, đừng biến chi tiết nội thất của Tây phương thành kiểu thức trang trí của Đông phương, khi không phù hợp với sinh hoạt, phong tục tập quán của địa phương mình, gia đình mình thì chớ miễn cưỡng gò ép sử dụng. Thay vào đó, khéo chọn thứ mình thích, mình hợp, khéo sắp xếp cho vừa mắt và không gây xa hoa lãng phí, chính là thuận theo các quy luật tự nhiên. Khi đó sự tiện nghi và an lành sẽ đến, đường hoàng và bền lâu.
 
 
  
 
Bố trí nước trong nhà thông qua bể thủy sinh, cối đá nước tràn… cần lưu ý vị trí, chất liệu, không gian chung quanh tương thích. Có thể dùng tủ kệ để bố trí vật dụng, sách vở, đồ phong thủy sao cho gọn ghẽ, tránh biến căn hộ thành chỗ trưng bày tràn lan, phức tạp
 
 
Bài ThS. KTS Hà Anh Tuấn ảnh Khánh Phương, tư liệu
Theo TC Kiến Trúc & Đời Sống số 144

Các tin khác